BYTE.com.tr

İçerik Başlıkları

	Giriş
	HTML Sağ Olsun
	Ofis Web Bileşenleri
	Diziden Grafiğe
	Veritabanını Bağlama
	Değerlendirme

Diziden Grafiğe

Yapacağımız örnek uygulamada, 2005 yılı içinde sitenize gelen ziyaretçilerin aylara göre dağılımının grafiksel olarak göstereceğiz. İşe ilk önce değişkenleri tanımlamakla başlıyoruz, daha sonra ilk değerlerini verip grafik yüzeyini oluşturacağız. Grafiğimiz için gerekli verileri ayarlayıp, grafiğin tipini seçerek özelleştireceğiz. Son adımda ise grafiğimizi bir gif dosyasına yazıp sayfada görüntüleyeceğiz.

1. Adım Tanımlama

Grafiğin dışında sayfada gerekli olan ay ve ziyaretçi dizileriyle (ay, ziyaretci), gif dosyasının adını tutacak olan değişkeni (DosyaAdi) tanımlıyoruz.
Dim oGrafik   ' Grafik Nesnesi
Dim oSabitler ' Sabitler Nesnesi
Dim Grafik    ' Grafiğimiz
Dim SC, SCA   ' Sıra koleksiyonu
Dim ay(11), ziyaretci(11) ' Veriler
Dim DosyaAdi ' Oluşturduğumuz grafik dosyasının adı
2. Adım İlk Değerler
Grafik nesnesini OWC’nin sürümüne göre daha önce belirttiğim gibi tanımlıyoruz. Her iki tanımlamayı da yapmam mümkün değil. Bu yüzden sunucunuzun OWC sürümünü öğrenmenizde fayda var. Bilgisayarınızdaki sürüm ile sunucudaki sürüm farklıysa mutlaka sunucuya göndermeden önce gerekli değişikliği yapmanız gerekir.
'set oGrafik = CreateObject("OWC.Chart") 'Office 2000 ve XP için
set oGrafik = CreateObject("OWC11.Chartspace") 'Office 2003 için oGrafik.Clear()
oGrafik.Refresh()
set oSabitler = oGrafik.Constants 'Önceden tanımlanmış sabitlere erişiyoruz
set Grafik = oGrafik.Charts.Add   'Yeni bir grafik tanımlıyoruz
set SC = Grafik.SeriesCollection 'Seri koleksiyonuna ait tanımlamalar
set SCA = Grafik.SeriesCollection.Add
3. Adım Veriler
Dizi olarak tanımladığımız değişkenleri kendimize göre dolduruyoruz. Ay dizisini Ocak ayından başlayarak Aralığa kadar, ziyaretçi dizisini ise değişimi görebileceğimiz şekilde istediğimiz sayılarla dolduruyoruz.
Oluşturduğumuz verileri grafiğe bağlamamız gerekiyor. Bu yüzden grafik nesnesine eklediğimiz grafiğin seri koleksiyonuna verileri tanımlayacağız. Gerekli parametreler için daha önceden yine grafik nesnesinden türettiğimiz sabitler nesnesini kullanıyoruz.
ay(0) = "Ocak"
...
ziyaretci(0) = "140"
...
SCA.setData oSabitler.chDimCategories, oSabitler.chDataLiteral, ay
SCA.setData oSabitler.chDimValues, oSabitler.chDataLiteral, ziyaretci
SCA.setData oSabitler.chDimSeriesNames, oSabitler.chDataLiteral, "Ziyaretçi Sayısı"
4. Adım Grafik Türü
OWC’de önceden tanımlanmış atmışın üzerinde grafik türü var. Fakat bunları kabaca 13 gruba indirebiliriz. Bu 13 grup birbirinden tamamen farklı. Grup içindeki grafikler ise birbirleri arasında küçük değişiklikler gösteriyor. Ben örneğimizde chChartTypeArea3D tipini kullanacağım.
Grafik.Type = oSabitler. chChartTypeArea3D
5. Adım Özelleştirme
İstenilen etkiyi oluşturabilmek için grafiğimizi özelleştirmemiz (süslememiz) gerekir. Ayları gösterecek bir açıklama tablosu, başlık, değerler gibi öğeleri grafiğimize ekliyoruz. Arena3D tipinde bir grafik için aslında açıklama tablosuna gerek yok. Zaten gösterilmeyecekte. Fakat pie tarzında bir grafik yapsaydık ihtiyaç olacaktı. Bu yüzden çalışmak istediğiniz grafiği belirleyerek ona uyun olarak özelleştirme yapmanız gerekiyor. Arena3D için örneğin boyutlandırmada grafiğin duracağı eksen veya derinlik gibi özellikleri de kullanılabilir.
Grafik.HasLegend   = TRUE 'Açıklama tablosu var
Grafik.HasTitle  = TRUE 'Başlık var
Grafik.title.caption = "www.sitem.com Ziyaretçi Sayısı"
Grafik.title.font.name = "Tahoma"
Grafik.title.font.size = 10
Grafik.title.font.bold = TRUE
SC(0).DataLabelsCollection.Add.Interior.Color = RGB(255, 255, 255)
SC(0).DataLabelsCollection.Add.Font.Size      = 8
6. Adım Gif Dosyası
Sondan bir önceki adımda gif dosyasını oluşturacağız. Gif yerine istenirse JPG veya PNG de kullanılabilir. Dosya sistemini kullanarak istenirse farklı isimlerde dosyalar oluşturulabilir, kopyalanabilir veya silinebilir. Biz örneğimizi basitleştirmek için bunları kullanmayacağız. Tek bir dosya üzerine her defasında yazacağız ve sadece ilgili dosyayı okuyacağız. Yazma işlemi gerçekleştireceğimiz için sistem tarafımdan hem yazma hem de okuma izinleri olan bir dizinde çalışmanız gerekiyor.
DosyaAdi = Server.MapPath(".") & "\" & "byte.gif"
oGrafik.ExportPicture DosyaAdi, "gif", 600, 400
7. Adım Gösterim
Gif dosyası olarak oluşturduğumuz grafiğimizi HTML’de basit bir resim gösterir gibi ekranda görüntüleyeceğiz. Burada dikkat edilmesi gerek husus, oluşturulan resmin tam yolunun, adının ve boyutlarının verilmesi gerektiği.
<img border="0" src="byte.gif" width="600" height="400">
Grafiğimizi üzerine yerleştireceğimiz bir grafik nesnesi (oGrafik) tanımlamamız gerekiyor. Bu grafik nesnesinin üzerinde istediğimiz sayıda grafik tanımlayabileceğimizden bahsetmiştim. Biz sadece bir tane grafik oluşturacağımız için bir adet grafik değişkeni (Grafik) tanımlıyoruz. Grafik nesnesine ait sabit değerlerini almak için bir de sabitler nesnesi (oSabitler) nesnesi tanımlamamız gerekir. Son olarak da sıra koleksiyonuna ait değişkenleri (SC, SCA) tanımlıyoruz. Bu değişkenler sayesinde grafiğimizi özelleştirme şansına sahip olacağız. Sadece bu tanımlama adımından da anlaşılacağı gibi nesneye dayalı programcılık (OOP) yapacağız.


TÜRKİYE'NİN BİLGİ TEKNOLOJİLERİ DERGİSİ	BİZE ULAŞIN \| DÜNYA YAYINCILIK A.Ş.